LANG BEN Là Gì? Nguyên Nhân, Chẩn Đoán Và Điều Trị Hiệu Quả

Lang ben là bệnh nấm da thường gặp. Bác sĩ Hiền chia sẻ nguyên nhân, dấu hiệu, chẩn đoán và cách điều trị lang ben hiệu quả, hạn chế tái phát.

Lang Ben Là Gì? Nguyên Nhân, Chẩn Đoán Và Điều Trị Hiệu Quả

Bài viết: TsBs Hiền da liễu

Lang Ben Là Bệnh Gì?

Lang ben là một bệnh nấm da nông, do nấm men Malassezia gây ra. Đây là loại nấm ưa mỡ, vốn tồn tại sẵn trên da người, nhưng khi gặp điều kiện thuận lợi sẽ phát triển quá mức và gây bệnh.

Hiện nay, y học đã xác định khoảng 12 chủng Malassezia, trong đó có 8 chủng có khả năng gây bệnh ở người.

Bệnh gặp nhiều ở vùng khí hậu nóng ẩm, đặc biệt tại các nước nhiệt đới. Thống kê cho thấy có tới 30–40% dân số từng mắc lang ben ít nhất một lần trong đời.

---

Nguyên Nhân Gây Bệnh Lang Ben

Một số yếu tố thuận lợi làm nấm Malassezia phát triển mạnh gồm:

• Da dầu, da tiết nhiều bã nhờn

• Ra nhiều mồ hôi, nhất là người lao động nặng hoặc vận động nhiều

• Suy giảm miễn dịch

• Dinh dưỡng kém, cơ thể suy nhược

• Sử dụng corticoid kéo dài (bôi hoặc uống)

Khi các yếu tố này xuất hiện, nấm dễ bùng phát và gây tổn thương da.

---

Chẩn Đoán Bệnh Lang Ben

1. Chẩn Đoán Lâm Sàng

• Tổn thương là dát tròn hoặc bầu dục, trên bề mặt có vảy da mỏng

• Các dát có thể liên kết với nhau, tạo thành mảng lớn hình cung

• Vị trí thường gặp:

  • Vùng ngực

  • Lưng, liên bả vai

  • Ngoài ra có thể gặp ở mặt (thường ở trẻ em), da đầu, khoeo tay, khoeo chân

• Màu sắc tổn thương:

  • Nâu sẫm (tăng sắc tố)

  • Nâu vàng hoặc trắng hơn da xung quanh (giảm sắc tố)

  • Đôi khi có viêm nhẹ, màu hồng

• Người bệnh có thể ngứa nhẹ, rõ hơn khi trời nóng hoặc ra mồ hôi nhiều

---

2. Chẩn Đoán Cận Lâm Sàng

• Soi trực tiếp:

  • Lấy bệnh phẩm bằng băng dính hoặc cạo nhẹ vảy da

  • Hình ảnh đặc trưng: bào tử xen kẽ với sợi nấm ngắn

• Nuôi cấy nấm:

  • Khi nuôi cấy Malassezia cần phủ lớp dầu, do đặc tính ưa mỡ của nấm

---

Chẩn Đoán Phân Biệt Lang Ben Với Các Bệnh Khác

Lang ben cần phân biệt với một số bệnh lý da liễu sau:

• Chàm khô

• Giảm sắc tố sau viêm

• Bạch biến

• Vảy phấn hồng Gibert

Việc chẩn đoán đúng giúp tránh điều trị sai, đặc biệt là nhầm với bạch biến hoặc chàm.

---

Điều Trị Bệnh Lang Ben

1. Điều Trị Tại Chỗ

• Thuốc chống nấm bôi ngoài da:

  • Ketoconazol 1–2%

  • Selenium sulfid 2,5%

• Cách dùng:

  • Bôi 2 lần/ngày

  • Thời gian 2–4 tuần

• Một số thuốc khác có thể sử dụng:

  • Nystatin

  • Acid salicylic

  • Glycol propylen

---

2. Điều Trị Toàn Thân (Khi Tổn Thương Rộng, Tái Phát Nhiều)

• Ketoconazol 200 mg/ngày, dùng 5–7 ngày

• Itraconazol 200 mg/ngày, dùng 5 ngày

⚠️ Điều trị toàn thân cần có chỉ định và theo dõi của bác sĩ, không tự ý dùng.

---

3. Phòng Ngừa Tái Phát Lang Ben

Lang ben rất dễ tái phát nếu không phòng ngừa đúng cách:

• Dùng dầu gội ketoconazol 1 lần/tuần

• Ketoconazol 400 mg x 1 lần/tháng

• Hoặc Itraconazol 400 mg x 1 lần/tháng

Kết hợp:

• Giữ da khô thoáng

• Hạn chế mặc đồ ẩm, chật

• Kiểm soát mồ hôi và da dầu

---

Kết Luận Từ Bác Sĩ

Lang ben không nguy hiểm nhưng dễ tái phát và ảnh hưởng thẩm mỹ nếu điều trị không đúng. Việc chẩn đoán chính xác và tuân thủ điều trị sẽ giúp da phục hồi đều màu, hạn chế tái phát lâu dài.